ترکیب شهدای کربلا نشان میدهد کوفه بیشترین شهدا را داشته است. آمار شهدای واقعه کربلا چنین است: بنیهاشم و موالی آنها و شهدای مناطق مختلف.
۱- بنیهاشم: ۱۸ تن تا ۲۳ نفر را نام بردهاند. اولاد علی(ع)، اولاد عقیل بن ابی طالب ۹ نفر، اولاد امام حسن(ع) ۳ تن؛ قاسم، ابوبکر و عبدالله و اولاد امام حسین(ع)، علیاکبر و عبدالله رضیع (علی اصغر). در مناقب نامهای بیشتری آورده شدهاست.
۲- موالی و غلامان: ۱۱ تن؛ موالی از اقوام مختلف بودند. أسلم بن عمرو، ترک بود، نصر بن ابی نیزر، گفته شده اهل فارس و ایرانی بودهاست. جون غلام ابوذر، آفریقایی بوده است. همه با علاقه در این مسیر گام نهادند.
۳ـ شهدای کربلا از مناطق مختلف: واقعیت این است شهیدی که ساکن یمن باشد در میان آنها نیست. امام، هدف بزرگی را در انجام امر به معروف و نهی از منکر تعقیب میکرد که کوفیان مدعی حمایت حضرت بودند.
الف ۱۰ تن از بصره
ب چهار تن از حجاز؛ شامل «عبد الرحمن بن عبدالربّ انصاری» که برخی نوشتهاند وی تربیت یافته مکتب امیرالمؤمنین (ع) بود و به او قرآن آموخته بود، «جناده بن حارث انصاری»، «عمروبن جناده انصاری» (بحار، ج۴۵، ۲۷-۲۸) و «عمار (عامر) بن حسّان طائی» (اعیان الشیعه، ج۱، ص۶۱۱). همه اینها در مکه به دلیل علاقهای که به امام داشتند با حضرت همراه شدند.
ج از قبیله جُهینه هم سه نفر بودند. این قبیله در مسیر حجاز به عراق مستقر بودند و به امام ملحق شدند. این افراد شامل «مجمع بن زیاد جهنی»، «عبّاده بن ابی المهاجرجهنی» و «عقبه بن صلتجهنی» (ترتیب الأمالی الخمیسیه، ج۱، ص۲۲۷) بودند که در روز عاشورا به شهادت رسیدند.
۴. همراهان کوفی شهدای کربلا: کوفیان بیشترین یاران حضرت بودند و شامل چند گروه میشدند.
گروه اول: همراهان از مکه هفت تن: ۱. سعیدبن عبدالله حنفی. او نامه اشراف کوفه را برای امام به مکه آورد. امام در نامهای که برای کوفیان همراه مسلم فرستاد، از وی یاد میکند. به دلیل علاقه به حضرت، دیگر به کوفه بر نگشت. (وقعه الطف، ص۹۶) ۲. حجاج بن مسروق جعفی. وی مؤذن امام حسین(ع) در روز عاشورا بود. (امین، أعیان الشیعه. ج ۴، ص ۵۶۸.) ۳. زید (یزید) بن مغفل جعفی. وی همراه حجاج جعفی از کوفه به مکه رفت و با امام بودند و هر دو را امام نزد عبیدالله بن حر جعفی برای گفت وگو فرستاد. ۴. عابس بن أبی شبیب شاکری ۵. غلامش شوذب. عابس شاکری همراه غلامش نامهرسان مسلم بودند که در آن نامه چنین آمده: هجده هزار نفر بیعت کردند و با عجله به سوی ما (کوفه) بیایید. (تاریخ الطبری، ج۵، ص ۳۷۵) وی با علاقهای که داشت و در کوفه هم ابراز کرده بود، امام را ترک نکرد. ۶. بریربن خضیر هَمْدانی که از کوفه خود را به مکه رسان. وی قاری و معلم قرآن بود. ۷. زاهربن عمرو مولی ابن حمق که در مکه به امام ملحق شد. علاقه مردم کوفه چنان بود که وقتی مطلع شدند امام به سوی عراق میآید، با این که اوضاع کوفه نابسامان بود، جمعی طبق آمار ذیل به سپاه امام ملحق شدند.
گروه دوم: در مسیر راه تا کربلا ۱۶ تن
گروه سوم: در کربلا تا شب عاشورا ۲۷ تن
گروه چهارم: شب و روز عاشورا ۱۵ تن
حبیب بن مظاهر و مسلم بن عوسجه که از یاران مسلم بودند، در کربلا به حضرت پیوستند.
شما چه نظری دارید؟